Meekijken met de meubelontwerper

De werkwijze, inspiratie en materiaalkeuze van Els Kuijt

In haar studio en werkplaats in Rotterdam ontwerpt en maakt Els Kuijt sinds 2011 meubels met een speels en tijdloos karakter. Inspiratie haalt deze meubelontwerper- en maker uit haar favoriete architecten en meubelontwerpers uit het begin van de twintigste eeuw en ‘haar’ stad Rotterdam. Om meubels te realiseren koopt Els regelmatig materialen bij Bouwmaat. We zijn erg nieuwsgierig naar haar werk en vragen Els het hemd van het lijf over dit ambachtelijke beroep.

In 2011, midden in de economische crisis, studeerde Els af aan de Willem de Kooning Academie als interieurarchitect. Het vinden van werk was hierdoor in de eerste jaren na haar studie lastig. “Ik heb mijn inventaris voor de werkplaats bij elkaar gespaard door veel verschillende dingen te doen. Zo verkocht ik tweedehands kleding en richtte een kledinglabel op. Onder-tussen kwamen er af en toe ook wat meubel- of interieuropdrachten binnen. In 2015 koos ik ervoor om me volledig te focussen op mijn meubelontwerpen.”

Alle meubels zelf maken

“In mijn werkplaats staan onder andere machines voor houtbewerking en lasapparatuur, omdat ik mijn meubels vaak uitvoer in hout en staal”, gaat Els verder. “De meubels die ik ontwerp hebben een speels en tijdloos karakter waarbij de constructie van het meubel vaak goed te zien is. Een meubel is voor mij echt geslaagd als een klant het niet meteen tegen een wand aan plaatst, omdat het meubel simpelweg in de ruimte wil staan. Ik maak al mijn meubels zelf. Wat ik ook erg belangrijk vind, omdat hier mijn handschrift in te zien is.”

Inspiratie uit de stad en twintigste eeuw

Het proces begint met het ontwerpen van een meubel of interieur. Om hiervoor inspiratie op te doen struint Els regelmatig door de straten van Rotterdam. “Ik omschrijf mijn stijl als grafisch en grootstedelijk. Ik haal veel inspiratie uit mijn directe omgeving; Rotterdam dus, en dan vooral niet het opgepoetste imago. Daarnaast komen mijn ontwerpen tot stand uit typerende vormen uit de architectuur en typografie. Ik ben groot fan van de Bauhaus periode en Erhard Walter. Mijn inspiratie kan verder echt uit van alles komen. Hoe vager, hoe beter”, lacht Els.

Van ontwerp tot prototype

Els werkt zowel voor zichzelf als in opdracht. “Als ik voor mezelf werk, werk ik echt vanuit het niets. Ik kan bijvoorbeeld geïnspireerd raken door een vervallen pand in de stad. Vanuit daar ga ik aan de slag. Ik begin met het ontwerp van het meubel. Daarna maak ik een schaalmodel, een maquette, en dat werk ik uit in een tekenprogramma. Vervolgens ga ik het meubel maken en daar komt het eerste prototype uit voort. Zo kan ik de verhoudingen en de werking van het materiaal goed beoordelen.

In het volgende prototype pas ik een verbetering toe en dat is vaak het meubel dat bij de klant terechtkomt. Als ik in opdracht werk, komen klanten vaak mond-tot-oor of via de website met mij in contact. Zij reageren op een bestaand ontwerp of komen met een maatwerkopdracht. Dan ga ik langs op locatie om in te meten en maak ik een schets. Als dat akkoord is duik ik mijn werkplaats in. Het leukste vind ik als klanten geen idee hebben en ik ze kan verrassen.”

Vanaf dag één Bouwmaat-klant

Sinds de eerste dag is Els klant bij Bouwmaat. “Mijn eerste bon van de administratie was van Bouwmaat. Ik weet precies wat ik er kan vinden en
als ik advies nodig heb, bel ik even. Inmiddels herken ik de mensen bij Bouwmaat XL in Schiedam. Ik koop voornamelijk schildermateriaal en bevestigingsmateriaal, zoals schroeven, scharnieren en lamello’s. Verder haal ik ook regelmatig plaatmateriaal voor de prototypes die ik maak en voor binnenwerken van kasten en keukens. Mijn favoriete producten zijn de Woodies schroeven. Dat zijn schroeven met een scherpe punt, waardoor je niet hoeft voor te boren.”

”Ook heb ik een Festool bovenfreesmachine gekocht bij Bouwmaat. Het Festool-assortiment is echt mijn lievelings, dus ik kan niet zonder.” Els geeft ook nog een tip aan jou als professional: “Voor een veranda had ik een keer bruin gekleurde en geïmpregneerde balken en planken nodig. Dit kon ik nergens vinden, behalve bij Bouwmaat. Het is echt een hele mooie kleur om buiten mee te werken. Ik heb meerdere mensen het al zien gebruiken, omdat ik er heel positief over was. Supergoede tip!”

Samenwerken met Malou

Het hele proces doet Els alleen, maar sinds kort werkt ze ook samen met Malou Kortleve. “Ik kwam weinig andere vakvrouwen tegen en stelde via social media de vraag of men vrouwelijke meubelmakers kent. Zo kwam Malou op mijn pad.” De twee ontmoeten elkaar begin 2020 op een open dag van het Hout -en Meubileringscollege. “Er was gelijk een klik. We liggen heel erg op één lijn qua inspiratiebronnen, manier van werken én muzieksmaak wat in de werkplaats ook heel belangrijk is.”

Els en Malou hebben ieder hun eigen voorkeur. “Malou wil meer gaan uitvoeren en heeft een goede technische kijk. Zij wil graag onderzoeken in het maakproces en ik wil juist meer onderzoeken in het ontwerpproces. Ik wil me focussen op het ontwerpen en prototypen. Malou is een hele goede aanvulling en ik denk dat we dat goed kunnen gebruiken voor onze toekomstplannen.” Over de toekomstplannen willen we natuurlijk graag meer weten. “Samen met Malou wil ik bestaande ontwerpen en technieken finetunen door bijvoorbeeld te kijken of we verbindingen op een mooiere manier kunnen maken. Niet meteen de houtlijm pakken, maar juist ambachtelijke verbindingen creëren.”

 

PROJECTEN OM TROTS OP TE ZIJN

Door de jaren heen heeft Els een flinke collectie opgebouwd met veel meubels waar ze trots op is. Ze licht twee projecten uit. “Een voorbeeld van een geslaagd meubel dat je van alle kanten wilt zien is een door mij gemaakte zitbank. Het is een stalen onderstel met een eikenlatten frame met daarop twee demontabele rugleuningen bevestigd met wandbouten en rampamoeren. De kussens heb ik laten stofferen met een mooie rode meubelstof uit de jaren ’60. Het eerste prototype staat nu op een kantoor. Voor een klant maakte ik later het vervolg met een mahoniehouten frame. Daarbij paste ik een ‘zwevende’ techniek toe. Er zitten afstandhouders
tussen het metalen onderstel en het houten deel. Dat is echt typerend voor mijn werk.

Een ander project waar ik trots op ben, is een keuken die ik vorig jaar heb ontworpen en gemaakt voor een huis uit 1900. Dat is een heel ander soort opdracht en was dus wel een uitdaging. Het huis was hartstikke scheef en het was een kleine ruimte. Uiteindelijk resulteerde het in een L-vormig keukenblok van gefineerd eiken met een hi-macs keukenblad. In een bestaande nis heb ik een hoge kastenwand gemaakt in baksteenrode kleur. Omdat de kast maar vijftien centimeter uitsteekt vanaf de wand zou je niet zeggen dat daar een koelkast in zit!”